Chuyện về một dòng họ đặc biệt nơi cổng trời Mường Lống

12/06/2026 07:00
Nơi rẻo cao Mường Lống (Nghệ An), dòng họ Và của đồng bào Mông được nhắc đến như một điển hình tiêu biểu.

Mường Lống có 6 dòng họ người Mông sinh sống, nhưng dòng họ Và là dòng họ lớn và luôn là lực lượng nòng cốt trong nhiều phong trào của địa phương. Trong ảnh: Trung tâm xã Mường Lống hôm nay

Đảng viên người Mông tiên phong giữ bản, giữ làng

Trong căn nhà gỗ truyền thống ở bản Mường Lống 2, ông Và Nhìa Hờ (SN 1933) vẫn còn minh mẫn, dù đã bước sang tuổi 93. Năm nay, ông Hờ tròn 60 năm tuổi Đảng, là đảng viên nhiều tuổi Đảng nhất xã Mường Lống.

Nhắc lại quãng thời gian tuổi trẻ, người đảng viên già chậm rãi kể về những ngày tháng ở vùng biên phía tây tỉnh Nghệ An đầy biến động. Khi ấy, phỉ Châu Ngà hoạt động mạnh, lôi kéo đồng bào lập “vương quốc riêng”, chống phá chính quyền.

“Cán bộ huyện, tỉnh phải vào tận bản vận động nhiều lần thì bà con mới hiểu. Khi được giác ngộ, tôi tham gia đội du kích xã chống phỉ, giữ bình yên cho bản làng”, ông Hờ nhớ lại.

Năm 1963, ông được kết nạp Đảng khi còn là thanh niên chưa lập gia đình. Từ đó đến nay, người đảng viên già vẫn luôn là chỗ dựa tinh thần của bà con trong bản.

Ở Mường Lống, nhiều người nói vui rằng, gia đình ông Hờ là “cuốn sử sống” của phong trào cách mạng vùng biên. Bởi suốt nhiều thập kỷ, ông luôn tiên phong trong các phong trào vận động nhân dân định canh định cư, cho con em đi học, bài trừ hủ tục, xây dựng nếp sống mới, phát triển kinh tế.

Không riêng ông Hờ, dòng họ Và ở Mường Lống còn có nhiều đảng viên kỳ cựu khác. Tại bản Trung Tâm, ông Và Phái Tểnh (SN 1946) là một trong những đảng viên như thế.

Ông Tểnh vào Đảng năm 1968 khi mới 22 tuổi. Thời ấy, biết chữ là điều hiếm hoi với đồng bào Mông vùng cao. Nhờ được cán bộ miền xuôi lên dạy chữ Mông, chữ phổ thông, ông trở thành một trong số ít người có thể đọc, viết văn bản.

“Có cái chữ thì bà con mới hiểu đúng sai, mới thoát được cái nghèo. Vì thế tôi vừa dạy chữ, vừa vận động bà con theo Đảng”, ông Tểnh nói.

Nhiều năm sau, ông trở thành Bí thư Đảng ủy xã Mường Lống. Trong ký ức của người dân địa phương, ông là cán bộ gần dân, thường xuyên đi từng bản vận động bà con bỏ tập tục lạc hậu, chăm lo phát triển kinh tế, gìn giữ bản sắc văn hóa.

Ông Và Nhìa Hờ (SN 1933) bản Mường Lống 2 - năm nay tròn 60 năm tuổi Đảng

Người nối tiếp “giữ lửa” cách mạng

Từ những đảng viên lão thành, truyền thống cách mạng của dòng họ Và tiếp tục được trao truyền qua nhiều thế hệ. Con trai ông Và Phái Tểnh là Trung úy Và Bá Giải từng là niềm tự hào của cả dòng họ. Sinh năm 1975, lớn lên trong gia đình giàu truyền thống cách mạng, anh sớm ý thức trách nhiệm với quê hương biên giới.

Năm 1992, sau khi tốt nghiệp THPT, anh Giải tình nguyện tham gia lực lượng Bộ đội Biên phòng. Ngày 26/7/2004, trong lúc thực hiện nhiệm vụ tuần tra tại địa bàn do Đồn Biên phòng Tam Hợp quản lý, Trung úy Và Bá Giải bị một toán phỉ bắn trả và hy sinh.

Sự hy sinh của người lính Biên phòng giữa đại ngàn trở thành niềm tiếc thương lớn đối với đồng bào Mường Lống. Nhưng cũng từ đó, tinh thần cống hiến của dòng họ Và càng được hun đúc mạnh mẽ hơn.

Hôm nay, ở các bản làng vùng cao Mường Lống, nhiều đảng viên trẻ của dòng họ Và đang tiếp tục nối bước cha anh.

Tại bản Xám Xúm, anh Và Bá Rồng (SN 2001) vừa được kết nạp Đảng năm 2025. Ở tuổi 24, anh đã là Trưởng bản trẻ của địa phương. Không chỉ năng nổ trong công việc bản, anh Rồng còn tích cực vận động người dân thay đổi nếp nghĩ, cách làm, phát triển kinh tế, cho con em đến trường đầy đủ...

Theo người dân địa phương, điều đáng quý ở các đảng viên dòng họ Và không chỉ là tinh thần tiên phong, mà còn là sự gương mẫu trong đời sống hằng ngày.

Trao đổi với phóng viên, ông Và Bá Lềnh - Trưởng ban Xây dựng Đảng xã Mường Lống, cho biết: Toàn xã hiện có 355 đảng viên, riêng dòng họ Và có 85 đảng viên, chiếm gần 1/4 tổng số đảng viên toàn xã.

Đặc biệt, dòng họ này có nhiều đảng viên nhiều tuổi Đảng. Hiện có 6 đảng viên 40 năm tuổi Đảng, 1 đảng viên 50 năm tuổi Đảng, 4 đảng viên 55 năm tuổi Đảng và 1 đảng viên 60 năm tuổi Đảng.

“Mường Lống có 6 dòng họ người Mông sinh sống, nhưng dòng họ Và là dòng họ lớn và luôn là lực lượng nòng cốt trong nhiều phong trào của địa phương”, ông Lềnh nói.

Từ lớp đảng viên lão thành từng tham gia chống phỉ, giữ yên biên cương đến thế hệ trẻ hôm nay đang tiên phong phát triển kinh tế, xây dựng nông thôn mới, ngọn lửa niềm tin với Đảng vẫn được những đảng viên của dòng họ Và gìn giữ, tiếp nối qua nhiều thế hệ nơi đại ngàn Mường Lống.
 
Theo Thanh Hải (Vietnamnet)
 
Xem bài viết gốc tại đây


Tin xem thêm

Hà Nội thành lập thêm một trường THPT công lập mới

Kỹ năng sống
12/06/2026 10

Giám đốc Sở GD-ĐT Hà Nội vừa có quyết định thành lập Trường THPT Kiến trúc trực thuộc Trường ĐH Kiến trúc Hà Nội.

Yêu cô gái dân tộc Chu Ru từ lần gặp đầu tiên, kỹ sư Úc quyết về Việt Nam ở rể

Kỹ năng sống
12/06/2026 10

Lần đầu gặp cô gái Việt kém 16 tuổi tại đất nước của mình, kỹ sư Úc đã đem lòng yêu mến. Sau này, anh đã lặn lội sang Việt Nam để có thể chinh phục trái tim người thương.

Loại quả quen thuộc trong bữa ăn có thể giảm mỡ máu

Kỹ năng sống
12/06/2026 09

Chất nhầy trong đậu bắp có tác dụng giảm nồng độ cholesterol (mỡ máu). Ngoài ra, loại quả này còn giàu vitamin A, C và chất chống oxy hóa có lợi cho cơ thể.

Chờ 10 năm để đến ‘Bạn muốn hẹn hò’, kỹ sư 41 tuổi vẫn bị đàng gái từ chối

Kỹ năng sống
12/06/2026 09

Anh kỹ sư 41 tuổi thể hiện rõ sự nuối tiếc khi đã chờ đợi 10 năm để đến "Bạn muốn hẹn hò" tìm vợ nhưng vẫn chưa có kết quả tốt đẹp.

Hành trình từ nữ tiến sĩ mật mã xuất sắc trở thành phi hành gia

Kỹ năng sống
12/06/2026 08

TRUNG QUỐC - Trước khi trở thành người đầu tiên của Hong Kong bay vào vũ trụ, Lai Ka-ying từng là một nghiên cứu sinh xuất sắc, nổi tiếng với tư duy phân tích sắc bén và ...

Kỹ thuật 5 giây giúp tài xế ô tô tránh gây tai nạn khi bước xuống xe

Kỹ năng sống
12/06/2026 08

Nhiều vụ va chạm giữa ô tô và xe máy bắt nguồn từ thao tác mở cửa tưởng chừng đơn giản. Chuyên gia khuyến nghị tài xế áp dụng kỹ thuật sau đây để giảm nguy cơ tai nạn và ...

Chuyện về một dòng họ đặc biệt nơi cổng trời Mường Lống

Kỹ năng sống
12/06/2026 07

Nơi rẻo cao Mường Lống (Nghệ An), dòng họ Và của đồng bào Mông được nhắc đến như một điển hình tiêu biểu.

Luộc tràng lợn bao nhiêu phút thì chín? Cách luộc tràng lợn không bị hôi

Kỹ năng sống
11/06/2026 11

Chỉ cần lưu ý một số bí quyết đơn giản, bạn có thể chế biến món tràng lợn luộc ngon, giòn, không bị hôi để chiêu đãi cả gia đình.

Gội đầu mỗi ngày có giúp sạch gàu, đỡ bết tóc?

Kỹ năng sống
11/06/2026 10

Nhiều người có thói quen gội đầu mỗi ngày, thậm chí nhiều lần trong ngày mong da đầu sạch và đỡ bết dầu hơn, tuy nhiên bác sĩ da liễu cảnh báo điều này có thể làm tình tr...

Giảng viên Stanford gợi ý nghề hot mang lại mức lương khủng

Kỹ năng sống
11/06/2026 10

Dù AI đe dọa các công việc cấp thấp, một vị trí lại đang mở ra cơ hội vàng giúp sinh viên mới ra trường khẳng định giá trị và nhận mức lương khủng.

Cơ quan quản lý trang thông tin điện tử tổng hợp: Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam
Địa chỉ: Số 57 Phố Huỳnh Thúc Kháng, Phường Láng, Thành phố Hà Nội
Chịu trách nhiệm quản lý nội dung: Ông Vũ Trường Giang – TGĐ VNPT Media
SĐT : 024 37722728 - Hotline 18001091 - Email: vnptmedia@vnpt.vn
Giấy phép trang tin điện tử số: 822/GP-TTĐT do Sở TT-TT Hà Nội cấp ngày 02/03/2017