Môn thi gỡ điểm của học sinh

Trong kỳ thi tuyển sinh lớp 10 TPHCM nhiều năm gần đây, Tiếng Anh luôn được xem là môn “gỡ điểm” của không ít thí sinh. Phổ điểm môn này thường cao hơn so với Toán và Ngữ văn, đồng thời ghi nhận số lượng lớn bài thi đạt điểm giỏi và điểm tuyệt đối.

Năm 2025, môn Ngoại ngữ (chủ yếu là Tiếng Anh) có 76.451 thí sinh dự thi. Trong đó có tới 488 thí sinh đạt điểm 10; 1.028 thí sinh đạt 9,75; 1.494 thí sinh đạt 9,5; 1.826 thí sinh đạt 9,25 và 2.101 thí sinh đạt điểm 9. Tổng cộng có 6.937 thí sinh đạt từ 9 đến 10 điểm.

Phổ điểm trải dài từ mức 3,25 đến 9 cho thấy khả năng ngoại ngữ của học sinh TPHCM nhìn chung khá tốt. Đây cũng là môn thi có mặt bằng điểm cao nhất trong kỳ thi tuyển sinh lớp 10 của thành phố.

Tuy nhiên, phía sau phổ điểm đẹp vẫn còn một bộ phận lớn học sinh gặp khó khăn với môn học này. Năm 2025, có tới 24.081 thí sinh đạt dưới điểm trung bình, trong đó có 1 thí sinh đạt 0,25 điểm; 7 thí sinh đạt 0,5; 19 thí sinh đạt 0,75 và 48 thí sinh đạt 1 điểm.

Ở kỳ thi lớp 10 năm 2024, phổ điểm Tiếng Anh còn ấn tượng hơn. Môn Ngoại ngữ (chủ yếu là Tiếng Anh) ghi nhận 1.707 thí sinh đạt điểm 10; 3.158 thí sinh đạt 9,75; 3.836 thí sinh đạt 9,5 và 3.943 thí sinh đạt điểm 9. Đây cũng là môn thi có số lượng điểm cao nhiều nhất toàn kỳ thi.

Trong gần 100.000 thí sinh dự thi năm 2024, chỉ hơn 29.000 em có điểm dưới trung bình. Số bài thi điểm rất thấp cũng không nhiều, với 2 thí sinh đạt 0,25 điểm; 4 thí sinh đạt 0,5 và 13 thí sinh đạt 0,75 điểm.

Từ năm 2026 sẽ không dễ lấy điểm Tiếng Anh

Từ năm 2026, môn Tiếng Anh được dự báo sẽ không còn là môn thi “dễ lấy điểm” như trước, khi cấu trúc và định hướng đề thi có nhiều thay đổi.

Theo định hướng của Sở GD-ĐT TPHCM, đề thi Tiếng Anh lớp 10 năm 2026 sẽ tập trung đánh giá năng lực sử dụng ngôn ngữ thay vì thiên về ghi nhớ kiến thức. Học sinh không chỉ cần nắm ngữ pháp, từ vựng mà còn phải biết vận dụng trong các ngữ cảnh phù hợp, đặc biệt là những tình huống giao tiếp thực tế hằng ngày.

Sở GD-ĐT TPHCM cho rằng việc đổi mới kiểm tra, đánh giá cần đồng bộ với đổi mới phương pháp dạy học tiếng Anh. Từ cách dạy truyền thống nặng về cấu trúc ngữ pháp, việc học sẽ chuyển sang tăng cường giao tiếp, lấy học sinh làm trung tâm và chú trọng khả năng ứng dụng ngôn ngữ trong đời sống.

Học sinh TPHCM thi vào lớp 10. Ảnh: Nguyễn Huế

Quá trình đánh giá cũng được định hướng theo từng kỹ năng ngôn ngữ cụ thể, với mục tiêu rõ ràng cho từng mạch kiến thức.

Ở phần Ngữ âm, học sinh cần nhận biết và phát âm đúng các nguyên âm, phụ âm cơ bản cũng như xác định đúng trọng âm của từ theo quy tắc.

Phần Từ vựng và Ngữ pháp tập trung vào các loại hình từ vựng, ngữ nghĩa từ theo khung chương trình; các điểm ngữ pháp trọng tâm; đồng thời kiểm tra khả năng giao tiếp và phản hồi trong những tình huống thực tế đơn giản.

Với kỹ năng Viết, học sinh phải biết viết đúng dạng của từ để hoàn thành câu có nghĩa phù hợp; viết câu đơn giản dựa trên dữ kiện cho sẵn; vận dụng cấu trúc ngữ pháp và kết hợp từ chính xác.

Trong khi đó, phần Đọc hiểu yêu cầu học sinh đọc văn bản dài khoảng 180-200 chữ để tìm thông tin, đồng thời hoàn thành bài điền khuyết trong đoạn văn dài 80-100 chữ.

Cấu trúc đề thi năm 2026 gồm 40 câu, chia thành 4 phần.

Phần 1 là Ngữ âm, gồm các câu từ 1 đến 4 với tổng điểm 1,0.

Phần 2 là Từ vựng, ngữ pháp và giao tiếp, từ câu 5 đến câu 16, chiếm 3,0 điểm.

Phần Đọc hiểu gồm hai dạng bài: Điền từ ở các câu 17-22 và trả lời câu hỏi ở các câu 23-28, tổng cộng 3,0 điểm.

Phần Viết chiếm tỷ trọng cao nhất với 4,0 điểm. Trong đó, học sinh phải viết dạng đúng của từ ở câu 29-34; viết cụm từ theo thông tin cho sẵn ở câu 35-36 và viết câu hoàn chỉnh ở câu 37-40.

Đáng chú ý, Sở GD-ĐT TPHCM lưu ý thêm dạng câu hỏi mới “viết cụm từ phù hợp theo thông tin cho sẵn”. Đây là dạng bài nhằm kiểm tra khả năng đọc chú thích trong từ điển để tìm kiếm thông tin ngôn ngữ và vận dụng kiến thức vào thực tế.

Một giáo viên tiếng Anh ở TPHCM cho rằng, thay đổi lớn nhất của đề thi không nằm ở độ khó ngữ pháp mà ở cách tiếp cận. Nếu trước đây học sinh có thể học thuộc cấu trúc và luyện dạng bài quen thuộc để đạt điểm cao, thì nay các em cần hiểu bản chất ngôn ngữ, có vốn từ vựng tốt và kỹ năng đọc hiểu thực tế.

Đề thi mới sẽ giúp phân loại rõ hơn giữa học sinh học theo kiểu ghi nhớ với học sinh có năng lực sử dụng tiếng Anh thực sự. Những em thường xuyên đọc tài liệu tiếng Anh, luyện phản xạ giao tiếp hoặc có thói quen học ngôn ngữ theo ngữ cảnh sẽ có lợi thế. Dù vậy với mặt bằng học Tiếng Anh nhiều năm qua của học sinh TPHCM, đây vẫn được xem là môn thi có nhiều cơ hội để học sinh đạt điểm khá, giỏi nếu ôn tập đúng hướng.

Theo Lê Huyền (VietNamNet)
Xem bài viết gốc tại đây