Theo Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, từ ngày 1/1/2026, người lớn không được để trẻ em dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35m ngồi cùng hàng ghế với người lái xe (trừ trường hợp xe chỉ có một hàng ghế).

Đồng thời, người điều khiển ô tô dưới 9 chỗ phải sử dụng hoặc hướng dẫn sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em. Mức xử phạt cho hành vi vi phạm dao động từ 800.000 đến 1.000.000 đồng.

Việc trang bị ghế an toàn cho trẻ em khi đi ô tô đã được nhiều quốc gia thực hiện và cho thấy sự hiệu quả. Ảnh: Britax

Lợi ích an toàn: Lý do cốt lõi của quy định

Quy định về việc sử dụng ghế an toàn cho trẻ em dựa trên tiêu chuẩn đã phổ biến từ lâu ở nhiều quốc gia phát triển. Tại Việt Nam, nhóm người ủng hộ, gồm các bậc phụ huynh có thói quen lái xe an toàn, những người từng sống hoặc làm việc ở nước ngoài, và các chuyên gia y tế xem đây là một bước tiến tất yếu.

Anh Nguyễn Tiến Dũng (Mạo Khê, Quảng Ninh), cha của hai bé 4 tuổi và 6 tuổi, chia sẻ: "Nhiều người vẫn có thói quen cho con ngồi ghế trước, thậm chí đứng lên nhìn đường, hoặc mẹ bế con ở ghế phụ. Chỉ một cú phanh gấp, chưa cần nói đến va chạm, đứa trẻ có thể bị văng đi hoặc chịu tác động kép từ túi khí. Tính mạng con trẻ là vô giá, vài triệu đồng mua một chiếc ghế trẻ em trên ô tô không thể đem ra đánh đổi được".

Ghế ngồi trẻ em tuy có chiếm diện tích nhưng an toàn của trẻ nhỏ cần được ưu tiên hàng đầu. Ảnh: Ngô Minh

Còn anh Lâm Vũ Thành (TPHCM) cho biết: "An toàn của con là trách nhiệm của mình, đừng chỉ nghĩ đến sự thoải mái của cá nhân mình mà làm những hành động đối phó. Quy định đội mũ bảo hiểm trước đây cũng không ít ý kiến tiêu cực này nhưng sau đó ai cũng tuân thủ."

Bên cạnh đó, dây đai an toàn trên xe được thiết kế cho người lớn, không có tác dụng, thậm chí gây hại cho trẻ nhỏ. "Việc dùng ghế chuyên dụng cho trẻ em trên ô tô không chỉ là lớp bảo vệ mà còn giúp trẻ có được tư thế ngồi thoải mái nhất, đặc biệt là trẻ nhỏ dưới 1 tuổi", anh Hồ Đức Đạt - chủ xe VinFast phân tích.

Các nghiên cứu cho thấy thiết bị an toàn cho trẻ em khi ngồi trên ô tô sẽ giúp giảm 70-90% số ca tử vong và chấn thương nặng khi xảy ra va chạm. Trên các diễn đàn lớn, nhiều tài khoản chia sẻ các video mô phỏng va chạm có và không có ghế trẻ em, cho thấy sự khác biệt rõ rệt về khả năng bảo vệ. Họ lập luận rằng, đây là một bước tiến bắt buộc để nâng cao văn minh giao thông.  

Chi phí và bất tiện: Hai rào cản khiến nhiều gia đình lo lắng

Bên cạnh sự đồng thuận, một bộ phận không nhỏ người dùng, đặc biệt là những các gia đình đông con đều dưới 10 tuổi và giới tài xế dịch vụ lại bày tỏ lo ngại về tính thực tế.

Gánh nặng tài chính là rào cản đầu tiên. Chị Thu Hoài (Hà Đông, Hà Nội) cho biết: "Nhà tôi có hai cháu, một cháu 8 tuổi, một cháu mới hơn 1 tuổi. Ghế an toàn cho hai độ tuổi này là khác nhau. Một chiếc ghế 'xịn', đạt chuẩn cũng phải 3-5 triệu đồng. Mua hai chiếc là cả một vấn phải cân nhắc. Chưa kể, trẻ lớn nhanh, vài năm lại phải thay".

Sự bất tiện và tính khả thi là vấn đề thứ hai. Nỗi lo này thể hiện rõ nhất ở các gia đình đông con hoặc sử dụng xe cỡ nhỏ. Anh Lê Đăng Trung (Mỹ Đình, Hà Nội) đặt câu hỏi: "Nhà tôi 3 đứa con, đi xe 5 chỗ. Nếu lắp 3 cái ghế trẻ em thì hàng sau không còn một milimet nào. Người lớn đi cùng thì ngồi đâu? Hay tôi phải đổi lên xe 7 chỗ?".

Trên diễn đàn OTO+, tài khoản Lê Đức Bằng cho rằng ghế ngồi trẻ em trên ô tô phù hợp nhất với trẻ dưới 2 tuổi, còn với trẻ nhỏ từ 3 tuổi trở lên chỉ cần bộ điều chỉnh dây cho phù hợp chiều cao để ngồi ghế không vướng vào cổ là được. Ngồi trên ghế cao, trọng tâm của bé cũng lên cao sẽ gây lắc nhiều còn thiếu an toàn hơn.

Không ai có thể phủ nhận ý nghĩa tốt đẹp và tầm quan trọng của việc bảo vệ trẻ em khi tham gia giao thông. Tuy nhiên, một chính sách để đi vào đời sống, ngoài tính đúng đắn, còn cần tính khả thi, thay vì trở thành một quy định "trên giấy" hoặc tạo ra thêm rào cản cho người dân. 

Theo Ngô Minh (Vietnamnet)

Xem bài viết gốc tại đây