Tiến sĩ Hoàng Trọng Nghĩa nhận giải thưởng sự nghiệp khoa học của National Science Foundation (NSF CAREER Award) - một trong những giải thưởng danh giá nhất dành cho các nhà khoa học trẻ tại Mỹ.

Giải thưởng danh giá dành cho nhà khoa học trẻ

Tiến sĩ Toán học Trần Nam Dũng, Phó Hiệu trưởng Trường Phổ thông Năng khiếu - ĐH Quốc gia TPHCM cho biết, Tiến sĩ Hoàng Trọng Nghĩa - người vừa nhận được NSF CAREER Award - là cựu học sinh Trường Phổ thông Năng khiếu, cựu sinh viên Trường ĐH Khoa học Tự nhiên - ĐH Quốc gia TPHCM.

Theo tiến sĩ Trần Nam Dũng cung cấp, GS. Partha Pratim Pande, Hiệu trưởng Trường Khoa học và Kỹ thuật máy tính của Washington State University (Mỹ) vừa có thư điện tử báo tin vui, kèm lời chúc: “TS Nghĩa, xin nồng nhiệt chúc mừng! Thành tựu của ông khiến tất cả chúng tôi vô cùng tự hào”.

Theo tiến sĩ Trần Nam Dũng, trong hệ thống khoa học của Mỹ, NSF CAREER Award được xem là một trong những giải thưởng danh giá nhất dành cho các nhà khoa học trẻ. Giải thưởng không chỉ ghi nhận các công trình xuất sắc mà còn thể hiện niềm tin vào tiềm năng khoa học của người nhận (NSF đã tài trợ 600.000 USD cho người được trao giải).

Tiến sĩ Hoàng Trọng Nghĩa nhận Giải thưởng sự nghiệp khoa học của National Science Foundation. Ảnh: Tiến sĩ Trần Nam Dũng cung cấp

"Nói cách khác, đây là sự đầu tư của quốc gia vào những bộ óc được kỳ vọng sẽ dẫn dắt các hướng nghiên cứu mới trong nhiều thập niên tới. Trong thời đại mà trí tuệ nhân tạo (AI) đang làm thay đổi thế giới, việc một nhà khoa học trẻ gốc Việt đạt được giải thưởng này trong lĩnh vực AI và Học máy (Machine Learning) mang ý nghĩa đặc biệt. Điều này cho thấy trí tuệ Việt Nam không đứng ngoài những dòng chảy lớn của khoa học toàn cầu", tiến sĩ Trần Nam Dũng nói.

Tiến sĩ sinh năm 1987 với nhiều nghiên cứu chuyên sâu về AI

Tiến sĩ Hoàng Trọng Nghĩa (sinh năm 1987) là cựu học sinh Trường Phổ thông Năng khiếu, tốt nghiệp hệ cử nhân tài năng ngành Công nghệ thông tin của Trường ĐH Khoa học Tự nhiên, từng là giảng viên Trường ĐH Công nghệ Thông tin - ĐH Quốc gia TPHCM. Anh nhận bằng tiến sĩ Khoa học máy tính tại National University of Singapore, một trung tâm nghiên cứu AI hàng đầu châu Á.

Sau khi hoàn thành chương trình tiến sĩ, anh tiếp tục con đường nghiên cứu tại những trung tâm khoa học lớn của thế giới: Nghiên cứu sau tiến sĩ tại Massachusetts Institute of Technology, nghiên cứu viên trưởng tại MIT-IBM Watson AI Lab, Amazon Web Services AI Labs.

Từ năm 2023, anh trở lại môi trường học thuật và xây dựng nhóm nghiên cứu AI tại Washington State University.

Các công trình của Tiến sĩ Hoàng Trọng Nghĩa tập trung vào những vấn đề nền tảng của Machine Learning hiện đại, đặc biệt là xây dựng các hệ thống AI có khả năng hiểu sự bất định. Một hướng nghiên cứu quan trọng của anh là phát triển các mô hình AI có khả năng đánh giá mức độ chắc chắn của dự đoán (uncertainty-aware machine learning).

Trong nhiều hệ thống AI, đặc biệt trong y tế hoặc các hệ thống tự động, điều quan trọng không chỉ là dự đoán đúng mà còn phải biết khi nào hệ thống có thể sai. Những nghiên cứu này giúp AI trở nên đáng tin cậy hơn trong các môi trường phức tạp và dữ liệu không hoàn hảo.

Một lĩnh vực nghiên cứu khác của anh là federated learning (học liên kết), phương pháp cho phép huấn luyện mô hình AI từ dữ liệu phân tán mà không cần thu thập toàn bộ dữ liệu về một trung tâm. Điều này đặc biệt quan trọng đối với các lĩnh vực như dữ liệu y tế, dữ liệu cá nhân và các thiết bị thông minh kết nối Internet.

Các nghiên cứu của anh đã đề xuất nhiều phương pháp mới giúp các hệ thống học máy hoạt động hiệu quả ngay cả khi dữ liệu phân tán, không đồng nhất và thiếu hụt, đồng thời tối ưu hóa các hệ thống phức tạp.

Tiến sĩ Hoàng Trọng Nghĩa cũng có nhiều đóng góp trong lĩnh vực black-box optimization, một hướng nghiên cứu quan trọng khi các nhà khoa học phải tối ưu những hệ thống quá phức tạp để có thể mô tả đầy đủ bằng mô hình toán học. Các thuật toán này được ứng dụng trong nhiều lĩnh vực như thiết kế vật liệu mới, tối ưu vi mạch và hệ thống điện tử, AI quy mô lớn, khoa học y sinh, dự đoán tương tác thuốc nguy hiểm và phân tích dữ liệu sinh học phức tạp.

Tiến sĩ Hoàng Trọng Nghĩa là con trai của GS.TSKH Hoàng Văn Kiếm - nguyên Chủ tịch Hội đồng chức danh Giáo sư Nhà nước ngành công nghệ thông tin, chuyên gia nghiên cứu ứng dụng AI tại Việt Nam.

Theo Lê Huyền (VietNamNet)
Xem bài viết gốc tại đây