Có phải cứ nhận từ 3 triệu đồng/lần là bị khấu trừ 10% thuế?

Tại dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật thuế thu nhập cá nhân, Bộ Tài chính cho biết đã điều chỉnh một số mức thu nhập để làm căn cứ tạm khấu trừ thuế.

Cụ thể, tổ chức, cá nhân trả tiền lương, tiền công, tiền thù lao, tiền chi khác cho cá nhân cư trú không ký hợp đồng hoặc ký hợp đồng lao động dưới 3 tháng mà mức thu nhập từ 3 triệu đồng/lần trở lên thì phải khấu trừ thuế, khai thuế thay, nộp thuế thay cho cá nhân theo tỷ lệ 10% trên thu nhập trước khi trả thu nhập cho cá nhân.

Theo cơ quan soạn thảo, mức này đã tăng 1 triệu đồng so với quy định hiện hành là 2 triệu đồng/lần.

Tuy nhiên, nhiều người đang hiểu rằng, cứ thu nhập từ 3 triệu đồng/lần là phải nộp 10% thuế thu nhập cá nhân, liệu có đúng?

Chia sẻ với PV VietNamNet, ông Lê Văn Tuấn, Giám đốc Công ty TNHH Kế toán Thuế Keytas, cho hay, theo Thông tư 111/2013 của Bộ Tài chính, việc khấu trừ 10% chỉ áp dụng với cá nhân cư trú không ký hợp đồng lao động hoặc ký hợp đồng dưới 3 tháng, với mức chi trả từ 2 triệu đồng/lần trở lên.

Theo đó, thu nhập từ 2 triệu đồng/lần trở lên thuộc diện này sẽ bị khấu trừ 10% trước khi chi trả; dưới 2 triệu đồng/lần thì tạm thời không khấu trừ. Đối với hợp đồng từ 3 tháng trở lên, thuế được tính theo biểu lũy tiến từng phần sau khi trừ các khoản giảm trừ.

Quy định này đã áp dụng từ năm 2013 đến nay, tức gần 14 năm.

Theo ông Tuấn, mức tăng từ 2 triệu lên 3 triệu đồng, tương ứng tăng 50% cho một giai đoạn điều chỉnh gần 14 năm là không phù hợp. Mức khấu trừ 10% đang ảnh hưởng đáng kể tới người thu nhập thấp và trung bình, do họ phải làm thủ tục hoàn thuế để nhận lại phần đã bị khấu trừ.

Trong khi đó, người thu nhập cao chỉ bị tạm khấu trừ 10% trong năm, nhưng khi quyết toán có thể phải nộp bổ sung lên tới 30-35%.

Điều này gây bất lợi cho nhóm yếu thế, đặc biệt là lao động lớn tuổi hoặc thiếu hiểu biết về thủ tục thuế.

Vì vậy, ông Tuấn cho rằng, cần một ngưỡng thu nhập khấu trừ thuế không gây khó khăn hay bất lợi cho người yếu thế trong xã hội.

“Từ năm 2026, mức giảm trừ bản thân là 15,5 triệu đồng và mức giảm trừ người phụ thuộc là 6,2 triệu đồng, người lao động chỉ phát sinh nghĩa vụ thuế khi thu nhập vượt mức giảm trừ này.

Xét theo mức giảm trừ mới này, tôi cho rằng, ngưỡng thu nhập dùng để thực hiện khấu trừ thuế 10% phải ở mức 10 triệu đồng/lần chi trả. Ngưỡng thu nhập này giúp họ bớt thiệt thòi và không gây hệ lụy tiêu cực đối với chính sách”, ông Tuấn đề xuất.

Ngoài ra, ông cũng nhấn mạnh, việc nhiều người đang hiểu tất cả các khoản thu nhập từ 3 triệu đồng trở lên phải khấu trừ thuế 10% là không đúng. Bởi lẽ, như đề cập ở trên, quy định khấu trừ 10% chỉ áp dụng cho các khoản thu nhập từ hợp đồng dưới 3 tháng hoặc không ký hợp đồng.

Thu nhập dưới 15 triệu đồng/tháng có thể không cần quyết toán thuế

Dự thảo nghị định cũng đề xuất, cá nhân có thêm thu nhập từ tiền lương, tiền công ở nơi khác mà phần thu nhập này bình quân tháng trong năm không quá 15 triệu đồng đã được tổ chức, cá nhân chi trả thu nhập thực hiện tạm khấu trừ thuế thu nhập cá nhân theo tỷ lệ 10% trên thu nhập nếu không có nhu cầu thì không phải quyết toán thuế đối với phần thu nhập này. 

Mức này được cơ quan soạn thảo đề xuất nâng từ 10 triệu đồng hiện hành lên mức 15 triệu đồng/tháng.

Theo ông Tuấn, quy định mới giúp người lao động có thể ủy quyền quyết toán thuế tại doanh nghiệp, không cần phải tự tổng hợp thu nhập để quyết toán với cơ quan thuế. Điều này giúp đơn giản hóa thủ tục quyết toán thuế cho người lao động.

“Xem xét một cách tổng thể, tôi cho rằng đây là một mức phù hợp với quy định hiện hành, khi xem xét một cách tương quan với mức giảm trừ gia cảnh và bậc lũy tiến mới từ năm 2026”, ông Tuấn đánh giá.

Ông dẫn ví dụ, một người lao động có thu nhập chính từ hợp đồng dài hạn 16 triệu đồng/tháng, đồng thời có thêm thu nhập vãng lai 14 triệu đồng/tháng (đã bị khấu trừ 10% trước khi chi trả).

Nếu ủy quyền quyết toán tại doanh nghiệp, người lao động chỉ quyết toán phần thu nhập chính 16 triệu đồng và không được hoàn lại số thuế đã khấu trừ từ khoản thu nhập vãng lai.

Trường hợp muốn hoàn thuế, người lao động phải tự quyết toán với cơ quan thuế, đồng thời tổng hợp toàn bộ thu nhập từ các nguồn. Khi đó, tổng thu nhập là 30 triệu đồng/tháng, được trừ các khoản giảm trừ trước khi tính thuế. Tuy nhiên, số thuế được hoàn sẽ không bằng toàn bộ phần đã bị khấu trừ trước đó.

Ngược lại, với người có thu nhập chính cao (chẳng hạn trên 50 triệu đồng/tháng), việc không quyết toán phần thu nhập vãng lai có thể có lợi hơn.