Kiêng khem khắt khe nhưng vẫn bùng phát cơn đau

Ông Nguyễn Văn T. (55 tuổi, Hà Nội) đến khám trong tình trạng khớp ngón chân cái sưng tấy, đau dữ dội không thể đi lại. Vài tháng qua, ông T. cắt bỏ thịt bò, hải sản, các loại đậu, nấm và một số loại rau. Khẩu phần ăn hằng ngày của ông chỉ quanh quẩn vài món luộc đơn điệu khiến cơ thể mệt mỏi, suy nhược. Tuy nhiên, chỉ số acid uric máu của ông vẫn ở mức rất cao và các cơn gout cấp liên tục tái phát.

Khai thác tiền sử sinh hoạt, chuyên gia phát hiện ông T. tuy kiêng khem thức ăn rất nghiêm ngặt nhưng lại giữ thói quen uống bia mỗi ngày.

Bên cạnh đó, tình trạng thừa cân của ông vẫn chưa được cải thiện, dẫn đến việc kiêng khem quá mức vô tình gây ra thiếu đạm nghiêm trọng mà bệnh vẫn không thuyên giảm.

Bệnh nhân khốn khổ với những cơn đau gout cấp. Ảnh: Hải Anh

TS. Lê Thị Hương Giang, Trưởng Khoa Tiết chế dinh dưỡng, Bệnh viện 19-8 (Bộ Công an) cho biết, vấn đề của bệnh nhân không phải là chưa kiêng đủ mà là kiêng chưa đúng trọng tâm.

Gout không chỉ do "ăn nhiều purin"

TS Giang giải thích, gout không phải là bệnh do một món ăn đơn lẻ gây ra. Bệnh xảy ra khi các tinh thể urat tích tụ trong khớp, thường xuất hiện trên nền acid uric máu tăng kéo dài. Thức ăn có ảnh hưởng đến lượng acid uric nhưng không phải là yếu tố duy nhất.

“Cơ thể con người cũng tự tạo ra các chất có thể chuyển hóa thành acid uric. Quá trình đào thải acid uric chủ yếu diễn ra qua thận. Vì vậy, yếu tố di truyền, chức năng thận, cân nặng, các loại thuốc đang sử dụng cũng như bệnh lý đi kèm đều có thể tác động trực tiếp đến bệnh gout”, Tiến sĩ Giang nói.

Theo Hội Thấp khớp học Mỹ (ACR), việc thay đổi chế độ ăn thường chỉ giúp giảm acid uric ở mức vừa phải. Việc tư vấn ăn uống không nên biến thành chuyện "đổ lỗi" hoàn toàn cho người bệnh.

Viện Chăm sóc Sức khỏe và Khai phá Công nghệ Quốc gia Anh (NICE) cũng cho biết, hiện chưa có đủ bằng chứng để khẳng định một chế độ ăn riêng biệt có thể tự phòng ngừa cơn gout hoặc hạ acid uric.

Các chuyên gia nhấn mạnh, nền tảng quan trọng nhất vẫn là ăn uống lành mạnh và cân đối. Vì vậy, không nên đơn giản hóa gout thành câu chuyện "ăn nhiều purin".

Không cần kiêng tuyệt đối

Purin là chất có sẵn trong cơ thể và một số loại thực phẩm; khi phân giải sẽ tạo thành acid uric. ACR khuyến nghị người bệnh nên hạn chế các thực phẩm giàu purin nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc phải loại bỏ tất cả thực phẩm chứa purin ra khỏi bữa ăn.

Do đó, Tiến sĩ Giang nhấn mạnh, người mắc bệnh gout không nên tự động bỏ cả thịt, cá, đậu, nấm và rau chỉ vì những thực phẩm này “có purin”. Đặc biệt, người bệnh không nên cắt giảm chất đạm quá mức.

Với người trung niên, cao tuổi, người đang giảm cân hoặc đã bị giảm khối cơ, ăn quá ít đạm có thể dẫn đến thiếu chất và mất cơ.

“Thay vì chỉ hỏi một món có purin hay không, chúng ta cần xem xét loại thực phẩm, lượng ăn, tần suất ăn và tình trạng dinh dưỡng của từng người. Có người rất sợ vài miếng thịt bò nhưng vẫn uống bia vào cuối tuần. Có người bỏ đậu phụ nhưng lại uống nước ngọt mỗi ngày”, Tiến sĩ Giang nhấn mạnh.

Theo N. Huyền (VietNamNet)
Xem bài viết gốc tại đây