Giữa cao điểm hè, miền Bắc và Trung Bộ bất ngờ đón đợt không khí lạnh hiếm gặp vào tháng 6. Cùng lúc, El Nino được dự báo quay trở lại. Các chuyên gia nhận định, diễn biến mưa bão, nắng nóng có thể khó lường.
Không khí lạnh giữa hè, hiếm gặp sau 12 năm
Tháng 6 thường là giai đoạn nắng nóng diễn ra gay gắt ở miền Bắc và Trung Bộ. Nhưng năm nay, xen kẽ giữa những đợt nắng gay gắt với nhiệt độ nhiều nơi vượt 40 độ C và các cơn mưa giông chiều tối, thời tiết lại bất ngờ xuất hiện đợt không khí lạnh - điều ít ai nghĩ xảy ra vào thời điểm này trong năm.
Đây là hiện tượng hiếm gặp nhưng không phải chưa có tiền lệ. Theo các chuyên gia khí tượng, thống kê trong 35 năm qua (từ 1991 đến nay), tháng 6 chỉ ghi nhận 7 đợt không khí lạnh, trung bình khoảng 0,2 đợt mỗi năm. Đáng chú ý hơn, phải 12 năm kể từ lần xuất hiện trước đó, không khí lạnh mới một lần nữa tràn về giữa cao điểm hè.
Các chuyên gia nhận định, xu hướng này phản ánh tác động của biến đổi khí hậu, khi các quy luật thời tiết truyền thống bị phá vỡ, thời tiết cực đoan bất thường hơn.
El Nino trở lại: Nắng nóng cực đoan và mưa bão khó lường
Không chỉ có đợt không khí lạnh bất thường, tháng 6 năm nay còn đánh dấu sự trở lại của El Nino - hiện tượng khí hậu toàn cầu có tác động trực tiếp và sâu rộng đến thời tiết Việt Nam.
Hiện tượng El Nino trở lại có thể khiến mưa bão khó lường hơn. Ảnh: Thạch Thảo
Theo dự báo của các cơ quan khí tượng, El Nino quay lại sẽ đẩy nhiệt độ trung bình lên cao hơn so với cùng kỳ nhiều năm trước từ 0.5-1.5 độ, làm gia tăng tần suất và cường độ các đợt nắng nóng. Nguy cơ nắng nóng cực đoan, thậm chí phá vỡ các kỷ lục nhiệt độ lịch sử, là hoàn toàn có thể xảy ra trong những tháng tới.
Mặt khác, năm El Nino thường ít bão hơn so với năm La Nina, nhưng theo các chuyên gia, những cơn bão trong năm El Nino thường di chuyển thất thường, diễn biến phức tạp và khó dự báo chính xác hơn, do đó mức độ nguy hiểm không hề giảm.
Bên cạnh đó, lượng mưa phân bổ không đều dẫn đến nguy cơ hạn hán kéo dài ở nhiều vùng, đặc biệt là khu vực Nam Trung Bộ, cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ, nơi vốn dễ tổn thương trước tình trạng thiếu nước.
Biến đổi khí hậu: Không có gì là không thể
Sự kết hợp giữa El Nino và các tác động ngày càng rõ rệt của biến đổi khí hậu đang tạo ra một bức tranh thời tiết ngày càng phức tạp và khó đoán định.
Các nhà khoa học khí hậu liên tục cảnh báo rằng với tốc độ ấm lên toàn cầu hiện nay, biên độ dao động nhiệt độ sẽ ngày càng cực đoan hơn, thiên tai sẽ dày hơn và dữ dội hơn. Việt Nam, với đường bờ biển dài và địa hình đa dạng, là một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề nhất từ biến đổi khí hậu toàn cầu.
Thời tiết "sáng nắng, chiều mưa", vừa nóng đỉnh điểm đã chuyển lạnh đột ngột khả năng ảnh hưởng lớn đến sức khỏe và đời sống của người dân. Để thích ứng với một tương lai mà "không gì là không thể", việc chủ động chuẩn bị các phương án ứng phó là yêu cầu cấp bách.
Các chuyên gia khí tượng khuyến cáo, trong những đợt nắng nóng gay gắt, cần hạn chế ra ngoài trong khung giờ từ 10-16h, uống đủ nước, bổ sung điện giải và che chắn kỹ khi buộc phải làm việc ngoài trời. Người cao tuổi, trẻ nhỏ và người có bệnh nền cần được theo dõi sức khỏe thường xuyên hơn trong những ngày cao điểm.
Đồng thời, các hộ gia đình ở vùng thường xuyên xảy ra hạn hán nên có phương án tích trữ nước. Các địa phương ven biển và vùng trũng thấp cần sẵn sàng kịch bản ứng phó với bão và lũ bất thường. Chính quyền và người dân cần cập nhật thường xuyên các bản tin dự báo thời tiết để kịp thời có phương án ứng phó phù hợp, đảm bảo an toàn cho người và tài sản.
Theo Bảo Anh (Vietnamnet)
